اختصاصی / افتخاری دیگر برای میراث فرهنگی گیلان ؛ از پژوهش های میدانی « سکینه شعبانی اصلی » تا انتشار اثر ماندگار در ژاپن با همکاری محقق برجسته بین المللی
کاشف اسرار – عرصه پژوهش، هنر و صنایعدستی گیلان بار دیگر شاهد درخشش ستارهای پرفروغ در پهنه ملی و بینالمللی بود . سکینه شعبانی اصلی (معروف به سکینه شعبانی)، پژوهشگر ارشد صنایعدستی، هنرپژوه و کارشناس تخصصی دستبافتههای بومی و کهن شمال ایران، بهویژه استان است.
به گزارش خبرنگار کاشف اسرار از رشت ، ” شعبانی اصلی ” متولد 21شهریور ماه 1361 دارای مدارک تحصیلی کارشناس صنایع دستی دانشگاه هنر تبریز و کارشناسی ارشد پژوهش هنر دانشگاه مارلیک نوشهر و پایان نامه ارشد بررسی نقوش جوراب های قوم تالش ” به نگارش درآورده است که این امر نشان دهنده پیوند عمیق و علمی وی از دوران جوانی با ریشههای اصیل فرهنگی این دیار است.
او هنر پژوه برجسته و کارشناس تخصصی دستبافتههای بومی و کهن شمال ایران، با سالها تلاش مستمر، مطالعات میدانی دقیق و تألیف آثار ارزشمند علمی، نام گیلان را در سطح جهانی طنین انداز کرد
این بانوی فرهیخته و متعهد، از سال ۱۳۸۷ به عنوان کارمند قرارداد کار معین در حوزه معاونت صنایعدستی و هنرهای سنتی ادارهکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان گیلان مشغول به خدمت صادقانه بوده و هم اکنون نیز با عهده دار بودن مسئولیت «شهر و روستاهای ملی و جهانی صنایعدستی» در این دستگاه اجرایی، بادقت و انضباط کامل به پاسداری از میراث کهن این مرز و بوم همت گمارده است.
شعبانی اصلی مسلط به زبان انگلیسی بوده و سالهاست که به طور متمرکز و تخصصی بر روی مستند نگاری، نماد شناسی، آناتومی و فرم شناسی « جوراب بافی و پاپوشهای سنتی گیلان» و منطقه البرز و کرانه جنوبی دریای کاسپین فعالیت میکند. عمده پژوهشهای میدانی و دانشگاهی او بر روی دستبافتههای زنان قوم تالش، مناطق کوهستانی ماسوله، دیلمان و اشکورات متمرکز بوده است.
کارنامه علمی او آکنده از مقالات معتبر و پژوهشهای بنیادی است که از مهمترین آنها میتوان به مقاله علمی «مطالعه ارتباط معنادار نقوش با شکل پا (آناتومی) در جورابهای سنتی و دستباف استان گیلان» منتشرشده در دو فصلنامه علمی رجشمار، مقاله «گونهشناسی نقوش در جوراببافی قوم تالش» ارائه شده در همایش ملی تالششناسی، پژوهش «گونههای منحصربهفرد نقشمایههای جوراببافی در ساحل جنوبی دریای کاسپین» و همچنین مقاله «بررسی تطبیقی نقوش جورابهای سنتی قوم تالش و دستبافتههای منطقه آناتولی» اشاره کرد که هر یک گواهی بر تسلط بینظیر وی بر زوایای پیدا و پنهان هنر بومی گیلان دارد.
نقطه اوج این فعالیتهای فاخر، نقش آفرینی در یک پروژه بین المللی و تالیف کتابی مرجع است؛ سکینه شعبانی اصلی با تکیه بر تسلط عمیق میدانی، شناخت موتیفها و الگوهای کهن و ارتباط سازنده با بانوان کهنسال بافنده در روستاهای دور افتاده گیلان، به عنوان نویسنده و محقق ایرانی با خانم «یوکو کاندا» پژوهشگر نامآشنای ژاپنی همکاری مشترک و شکوهمندی را به سرانجام رساند.
ماحصل این کار میدانی و تطبیقی، تدوین و نگارش کتاب نفیس و ۲۵۶ صفحهای با عنوان رسمی «جورابهای دستبافت سنتی ایران» بود که در پاییز سال ۲۰۲۵ میلادی توسط انتشارات معتبر کازایتو بوکس در کشور ژاپن به چاپ رسید تا در این اثر وزین، نقشهای انتزاعی و دانش سنتی مادران زحمتکش گیلانی با رویکردی علمی، آکادمیک و طبقهبندیشده به زبان ژاپنی و در سطح جهانی ثبت، ضبط و معرفی گردد.
در سوی دیگر این پیوند فرهنگی، خانم «یوکو کاندا» با نام هنری و تجاری «اوکو یوکو» و لقب «یوکو» در محافل هنری ژاپن، زاده شهر سوبامه در استان نیگاتای ژاپن (شهری ریشهدار و مشهور به کارگاههای سنتی آهنگری، فلزکاری و صنایعدستی) قرار دارد که به عنوان مردمپژوه، نویسنده، تصویرگر و ترویجکننده صنایعدستی بینالمللی شناخته میشود.
انتخاب نام تجاری اوکو یوکو تلفیقی هوشمندانه از تکیهکلام سنتی زادگاهش هنگام ابراز شگفتی و تحسین یعنی «اوکوکو» با نام کوچک خودش «یوکو» است که با هدف انتقال حس شگفتی در مواجهه با دستبافتهها برگزیده شده است.
این بانوی ژاپنی پس از ترک زادگاه در ۱۸ سالگی و فعالیت در عرصه مدلینگ و تبلیغات، با سفر کولهگردی به بیش از ۳۰ کشور جهان و سپس مهاجرت موقت به تایلند و پژوهش پیرامون سوزندوزیهای سنتی، مسیر زندگی خود را تغییر داد؛ اما نقطه عطف فعالیت او در حوزه ایرانشناسی، آشنایی تصادفی با جورابهای پشمی ضخیم و رنگارنگ شمال ایران بود که وی را شیفته خود ساخت.
کاندا با سفرهای مکرر به ایران و روستاهای کهن گیلان از جمله ماسوله، دیلمان و نواحی تالشنشین، ارتباطی عمیق با بافندگان روستایی برقرار ساخت و با نامیدن این آثار به عنوان «جورابهای گنجینهای»، این گنجینههای بیبدیل را در گالریهای ژاپن عرضه کرد تا سرانجام با همکاري ارزشمند بانو سکینه شعبانی، این میراث معنوی را جاودانه سازد.


پایگاه خبری و تحلیلی کاشف اسرار مراتب افتخار و مباهات خود را نسبت به این موفقیت بزرگ علمی و فرهنگی توسط بانو سکینه شعبانی اعلام داشته و توفیق روزافزون این شهروند راستین گیلان را در راه اعتلا و پاسداری از میراث گرانبهای این مرز و بوم از درگاه ایزد مننان مسئلت دارد. انتظار انتشارات ایرانی نسبت به ترجمه این کتاب ارزشمند به زبان فارسی ” اقدام کند . مقامات ایرانی برای این افتخار آفرینی از بانو شعبانی اصلی قدردانی شایسته کنند.
پایان پیام